Ukudla Okucebile Ngama-Lipid: Izinhlobo Zamafutha Nomthelela Wawo Empilweni

  • Ama-lipid ayizakhamzimba ezibalulekile ezihlinzeka ngama-kcal angu-9 ngegremu futhi abalulekile ebuchosheni nasemahomoni.
  • Zihlukaniswa njengamafutha agcwele, angenawo amafutha amaningi, angenawo amafutha amaningi (i-Omega 3 no-6) kanye namafutha e-trans.
  • Amafutha omnqumo angavamile kanye nezinhlanzi ezinamafutha kuyimithombo enempilo kakhulu yokuvikela inhliziyo.
  • Kubalulekile ukugwema amafutha e-trans kanye ne-hydrogenated ngenxa yengozi yawo ephezulu yenhliziyo.

Ama-lipid , abizwa nangokuthi amafutha, avame ukuba nedumela elibi ngenxa yokuhlanganiswa kwawo nokukhuluphala. Kodwa-ke, ayizakhamzimba ezibalulekile futhi abalulekile empilweni. Nakuba izincomo ziphakamisa ukuthi ukudla okunempilo kugcina iphesenti elilawulwayo lamafutha, kubalulekile ukuqonda ukuthi akuwona wonke ama-lipid anekhwalithi efanayo noma umthelela ofanayo empilweni. Kunokuba yisitha, ukudla okunempilo okulinganiselayo kuthonya kahle imetabolism kanye nokugcinwa kwesisindo somzimba.


Lezi zinhlanganisela, ezaziwa nangokuthi ama-fatty acid , zibalulekile ekusebenzeni kahle komzimba. Ngokombono wamandla, ziwumthombo ogxile kakhulu: kuyilapho igremu elilodwa lama-carbohydrate noma amaprotheni linikeza ama-kcal angu-4, igremu elilodwa lamafutha linikeza ama-kcal angu-9 . Kunconywa ukuthi ama-lipids amele phakathi kuka -25% no-30% (ezinye iziqondiso ziphakamisa kufika ku-35%) wesamba sama-calories adliwayo nsuku zonke. Kumuntu omdala ojwayelekile odla ukudla okungu-2000 kcal, lokhu kungalingana nokudla cishe amagremu angu-70-78 amafutha ngosuku.

Ngaphandle kwamandla, ama-lipid enza imisebenzi ebalulekile yokwakha nokulawula. Ayingxenye ebalulekile yolwelwesi lwamaseli kanye nobuchopho, lapho i-cholesterol ibalulekile ekusebenzeni kwengqondo kanye nokuthuthukiswa kwezindlela zezinzwa. Ngaphezu kwalokho, asebenza njengezandulela zama -hormone e-steroid (ama-estrogen, i-testosterone, i-progesterone) futhi yiwona kuphela athwala amavithamini ancibilika emafutheni (A, D, E, kanye ne-K) , okwenza kube lula ukumuncwa kwamathumbu awo. Aphinde ahlinzeke ngokuvikelwa kwemishini ezithweni zomzimba futhi asebenze njengokuvimbela ukushisa , esiza ukugcina izinga lokushisa lomzimba kanye nempilo yesikhumba.

yakha umzimba onempilo
I-athikili ehlobene:
Umhlahlandlela Ophelele Wokwakha Umzimba Nengqondo Enempilo



Ukuhlukaniswa kanye nesakhiwo sama-lipid

Ukuze uqonde umthelela wamafutha empilweni, kubalulekile ukuwahlukanisa ngokwesakhiwo samakhemikhali awo kanye nezinga lokugcwala kwawo. Ngokwe-biochemical, amafutha ekudleni ahlukaniswe ngamaqembu amathathu ayinhloko:

  • I-Triglycerides: Yizo ezitholakala kakhulu (amafutha namafutha), ezakhiwe yi-molecule eyodwa ye-glycerol kanye nama-fatty acid amathathu.
  • ama-phospholipids: Izingxenye ezibalulekile ze-membrane yamaseli, ezikhona ku-egg yolk kanye ne-soy lecithin.
  • I-Sterols: zihlanganisa i cholesterol (imvelaphi yezilwane) kanye nama-phytosterols (imvelaphi yezitshalo).

Ngaphakathi kwama-fatty acid, ukuhlukaniswa ngokwezibopho zawo zekhabhoni kungokulandelayo:

  • Ama-lipid agcwele: Azinazo izibopho ezimbili ochungechungeni lwazo lwekhabhoni. Ngokuvamile ziqinile ekushiseni kwegumbi futhi zitholakala enyameni ebomvu, ebhotela, nasemafutheni asezindaweni ezishisayo njengokhukhunathi nesundu.
  • Ama-lipids angenawo amafutha amaningi: Zineketanga elilodwa lekhabhoni eliphindwe kabili. Isibonelo esivelele kakhulu yi- i-oleic acid (i-Omega 9)Zisiza ukwehlisa i-cholesterol ye-LDL futhi zingakhuphula i-cholesterol ye-HDL.
  • Ama-lipid e-Polyunsaturated: Banezinkinobho ezimbili noma ngaphezulu. Lapha sithola acid acid ebalulekile ukuthi umzimba awukwazi ukukhiqiza: I-Omega 3 (i-linolenic acid) futhi i I-Omega 6 (i-linoleic acid).
  • Amafutha e-Trans: Amafutha aguqulwe ngokwezimboni ngokusebenzisa i-hydrogenationZiyingozi kakhulu ohlelweni lwezinhliziyo nemithambo yegazi ngoba zikhulisa i-LDL futhi zinciphisa i-HDL.
ukudla okunempilo kusukela eminyakeni engama-40
I-athikili ehlobene:
Ukudla kokulawula isisindo: amaprotheni, ama-carbohydrate kanye nemikhuba enempilo

Kuyiphutha ukukholelwa ukuthi wonke amafutha ayingozi. Eqinisweni, amafutha angenawo amafutha amaningi kanye nalawo angenawo amafutha amaningi asiza ukwehlisa amazinga e-cholesterol e-LDL (amabi). Nakuba amafutha angenawo amafutha amaningi angakhuphula i-cholesterol ye-HDL (enhle) , amafutha angenawo amafutha amaningi agxila ekwehliseni i-LDL kanye nokuvikela inhliziyo ngokuvimbela ukungasebenzi kahle kwenhliziyo kanye nokunciphisa ukuthambekela kokwakha amahlule egazi.


Ukudla okunamafutha amaningi agcwele kanye nendlela yokuwaphatha

Lawa mafutha kufanele anqunyelwe ekudleni , njengoba ukusetshenziswa ngokweqile kuphakamisa amazinga e -LDL cholesterol futhi kukhuthaza i-atherosclerosis. Kunconywa ukuthi amele ngaphansi kuka-9% wamakhalori aphelele ansuku zonke, kulandela amanye amathiphu okushisa amafutha ngempumelelo nokuvimbela ukunqwabelana kwawo. Atholakala ikakhulukazi ku:



  • Ubisi oluphelele: Ubisi oluphelele, ukhilimu, ibhotela kanye noshizi onamafutha noma osuqediwe.
  • Inyama nokudla okucutshunguliwe: Inyama ebomvu enamafutha, ubhekeni, amasoseji, ama-cold cuts, ama-pâtés kanye ne-lard.
  • Ama-dessert asezimbonini: I-ayisikhilimu, amakhekhe kanye namakhekhe ezimboni.
  • Amafutha emifino asezindaweni zasezindaweni ezishisayo: El uwoyela kakhukhunathi futhi i uwoyela wesundu.

Ukuze kuncishiswe umthelela wala mafutha, kunconywa ukuthi kubekwe phambili inyama engenamafutha amaningi (inkukhu, i-turkey, i-pork loin, noma inyama yenkomo), kususwe amafutha abonakalayo ngaphambi kokupheka, bese ukhetha imikhiqizo yobisi enamafutha amancane. Kubalulekile ukucabangela ukuthi ukudla okunamafutha amaningi kungawukhuthaza kanjani umdlavuza wesibindi uma ubukhulu bezingxenye bungalawulwa.

I-athikili ehlobene:
Ama-capsule ephayinaphu: indlela i-bromelain esiza ngayo ukuqeda amafutha noketshezi

Ukudla okucebile ngama-lipids angenawo usawoti

Lawa mafutha awusizo kakhulu futhi akha isisekelo sokudla kwaseMedithera . Asiza ekuvikeleni inhliziyo, ekunciphiseni ukuvuvukala, nasekuthuthukiseni umfutho wegazi. Ukudla okuyinhloko yile:

  • Amafutha omnqumo angavamile (i-EVOO): Amafutha acindezelwe ngokubandayo agcina ama-antioxidants nama-polyphenol. Angamafutha okupheka ayisisekelo ngenxa yokuqina kwawo kanye nezinzuzo zenhliziyo.
  • Ukwatapheya: Inikeza i-oleic acid, i-potassium kanye ne-vitamin E.
  • Amantongomane: Ikakhulukazi izindlela ezinempilo zokudla ama-alimondi nama-hazelnuts.
  • Iminqumo: Icebile nge-oleic acid kanye nama-antioxidant compounds.

Ukudla okucebile ngama-lipid e-polyunsaturated

Leli qembu lihlanganisa ama-fatty acid abalulekile i-Omega 3 ne-Omega 6. Ibhalansi efanele phakathi kwalokhu okubili (okungcono phakathi kuka-1:5 no-1:10) ibalulekile ekunciphiseni ukuvuvukala komzimba kanye nokuthuthukisa ama-triglycerides , okwenza kube yinto enhle ohlwini lokudla okufaneleka.

  • Inhlanzi eluhlaza okwesibhakabhaka: I-Salmon, ama-sardine, ama-anchovies, i-tuna kanye ne-mackerel (ecebile nge-EPA kanye ne-DHA), kubalulekile ekusebenzeni kwengqondo.
  • Amafutha emifino: Amafutha e-sunflower, ummbila, isoya kanye ne-canola (okugcina kusiza ekunciphiseni i-LDL ngaphezu kwamafutha omnqumo).
  • Amantongomane nembewu: Amantongomane, amantongomane, imbewu yefilakisi, i-chia kanye ne-sesame.
Ukudla okusha
I-athikili ehlobene:
Ukudla okunempilo ukuthuthukisa ukuqina komzimba kanye nokusebenza kahle

Ingozi yamafutha e-trans namafutha acwengisisiwe

Amafutha e-trans atholakala ekudleni okune-hydrogen njenge-pizza eqandisiwe, ukudla okulula okufakwe emasakeni, i-popcorn ye-microwave, i-margarine yezentengiselwano, kanye nama-pastries. Ngokungafani namafutha agcwele, amafutha e-trans andisa i-cholesterol ye-LDL futhi anciphise i-cholesterol ye-HDL , okwenza abe yisici sokudla esinengozi enkulu yokuhlaselwa yinhliziyo nesifo sikashukela. Kunconywa ukuthi ungadli ngaphezu kwe-1 gram ngosuku.

Kumelwe futhi sihlukanise phakathi kwamafutha ahlanzekile nalawo ahlanzekile . Inqubo yokucwenga isusa ukungcola kodwa futhi isusa izingxenye ezincane eziwusizo njenge-polyphenols nama-antioxidants. Ngakho-ke, kunconywa ukuthi kubekwe phambili amafutha omnqumo ahlanzekile. Kubalulekile ukuqaphela ukuthi amafutha ahlanzekile awazinzile uma eshiswa futhi angangcolisa, ngakho-ke amafutha omnqumo ahlanzekile angcono ngisho nasekuphekeni.

Ukwenza izinqumo ngokuqonda ngamafutha, ukubeka phambili imithombo engagcwele kanye nokugwema amafutha acutshungulwe nge-hydrogen, kuyisihluthulelo sokugcina isisindo esinempilo kanye nesimiso senhliziyo esiqinile. Ukufunda amalebula okudla okunempilo ukuze ubheke amagama anjengokuthi "amafutha angagcwele i-hydrogen" kukuvumela ukuthi wenze izinqumo ezinolwazi ezithinta ngqo ubude besikhathi eside kanye nekhwalithi yokuphila.

Ukudla okunamafutha amaningi kanye nomdlavuza wesibindi
I-athikili ehlobene:
Indlela ukudla okunamafutha amaningi okungawukhuthaza ngayo umdlavuza wesibindi

Engeza njengomthombo okhethwayo ku-Google